آفازی پیشرونده اولیه، علائم، دلایل و درمان

آفازی پیشرونده اولیه، علائم، دلایل و درمان

آفازی پیشرونده اولیه یک سندرم نادر سیستم عصبی است که بر توانایی فرد در برقراری ارتباط تأثیر می گذارد. افرادی که به آن مبتلا می شوند در بیان افکار و درک یا در یافتن کلمات مشکل پیدا می کنند. علائم به تدریج، اغلب قبل از 65 سالگی آغاز می شود و با گذشت زمان بدتر می شود. افراد مبتلا به آفازی پیشرونده اولیه امکان دارد توانایی گفتن و نوشتن و در نهایت درک زبان نوشتاری یا گفتاری را از دست بدهند.

این وضعیت به آرامی پیشرفت می کند، بنابراین ممکن است فرد چندین سال پس از بروز اختلال، به مراقبت از خود و شرکت در فعالیت های زندگی روزمره ادامه دهد.

آفازی پیشرونده اولیه نوعی زوال عقل است، شامل مجموعه ای از اختلالات مربوط به تخریب لوب های پیشانی یا گیجگاهی مغز می شود، که شامل بافت مغزی مسئول گفتار و زبان است.

علائم

علائم اولیه آفازی پیشرونده ، بسته به اینکه کدام قسمت از مناطق زبانی مغز درگیر باشد، متفاوت است. این بیماری سه نوع دارد که علائم مختلفی ایجاد می کند.

آفازی سمانتیک

علائم و نشانه ها عبارتند از:

  • دشواری در درک زبان گفتاری یا نوشتاری، به ویژه تک کلمات
  • مشکل در درک معانی کلمه
  • مشکل در نام بردن اشیا
آفازی پیشرونده اولیه، علائم، دلایل و درمان 1
مشکل در نام بردن اشیا

آفازی لوگوپونیک

علائم و نشانه ها عبارتند از:

  • مشکل در بازیابی کلمات و جایگزینی کلمات
  • مکث مکرر در مکالمات به علت جستجو برای یافتن کلمات
  • مشکل در تکرار عبارات یا جملات
مشکل در تکرار عبارات یا جملات
مشکل در تکرار عبارات یا جملات

آفازی آگراماتیک

علائم و نشانه ها عبارتند از:

  • دستور زبان ضعیف در نوشتار و گفتار
  • مشکل در درک جملات پیچیده
  • استفاده نادرست از دستور زبان
  • ممکن است با مشکلات گفتاری مانند اشتباهات در صداهای گفتاری همراه باشد (معروف به آپراکسی گفتار)

دلایل وقوع آفازی

آفازی پیشرونده اولیه در اثر کوچک شدن (آتروفی) بخشهای خاصی از مغز که مسئول گفتار و زبان هستند، ایجاد می شود. در این حالت، لوب های پیشانی، گیجگاهی یا جداری، در درجه اول در سمت چپ مغز، تحت تأثیر قرار می گیرند.

آتروفی با حضور پروتئین های غیرطبیعی همراه است و می تواند باعث شود فعالیت یا عملکرد مغز در مناطق آسیب دیده کاهش یابد.

عوامل خطرساز

عوامل خطرساز برای آفازی پیشرونده اولیه عبارتند از:

  • ناتوانی های یادگیری. اگر فرد از دوران کودکی دچار ناتوانی در یادگیری، به ویژه دیسلکسی رشدی باشد، ممکن است تا حدودی در معرض خطر ابتلا به پدیده آفازی پیشرونده باشد.
  • جهش های خاص ژنتیکی. جهش های نادر ژنی با این اختلال ارتباط دارد. اگر سایر اعضای خانواده دچار آفازی پیشرونده اولیه باشند، احتمال ابتلا به آن بیشتر است.

عوارض

افراد مبتلا به آفازی پیشرونده اولیه، در نهایت توانایی گفتن و نوشتن و درک زبان نوشتاری و گفتاری را از دست می دهند. اما در سایر افراد با مشکلات دیگر مانند آپراکسی، در ایجاد اصوات برای گفتار مشکل اساسی دارند، در حالی که توانایی نوشتن و درک آنها به طور قابل توجهی مختل نمی شود.

با پیشرفت بیماری، سایر مهارت های ذهنی مانند حافظه نیز ممکن است مختل شود. برخی از افراد علائم عصبی دیگری مانند مشکلات حرکتی نیز دارند. با این عوارض، فرد مبتلا در نهایت به مراقبت روزانه نیاز خواهد داشت.

افراد مبتلا به آفازی پیشرونده اولیه نیز می توانند با پیشرفت بیماری دچار افسردگی یا مشکلات رفتاری یا اجتماعی شوند. سایر مشکلات ممکن است شامل بی توجهی و بی میلی، قضاوت ضعیف یا رفتار نامناسب اجتماعی باشد.

روش های تشخیص اختلال

برای تشخیص آفازی پیشرونده اولیه، پزشک علائم را بررسی کرده و آزمایشاتی را تجویز می کند. بدتر شدن مشکل ارتباطی بدون تغییر قابل توجه در تفکر و رفتار به مدت یک یا دو سال یکی از مشخصه های مهم آفازی پیش رونده است.

معاینه عصبی

پزشکان ممکن است یک معاینه عصبی، یک ارزیابی گفتاری و یک ارزیابی عصبی روانشناختی انجام دهند. آزمایش ها گفتار، درک و مهارت زبان، شناخت و نامگذاری اشیا، یادآوری و سایر عوامل را اندازه گیری می کنند.

آزمایش خون

پزشکان ممکن است آزمایش خون را برای بررسی عفونت یا جستجوی سایر شرایط پزشکی تجویز کنند. آزمایشات ژنتیکی می تواند تعیین کند که آیا جهش ژنتیکی مرتبط با آفازی پیشرونده اولیه یا سایر شرایط عصبی در فرد وجود دارد یا نه.

اسکن مغز

اسکن MRI می تواند به تشخیص آفازی پیشرونده اولیه، کوچک شدن نواحی خاصی از مغز و تشخیص اینکه کدام قسمت از مغز ممکن است آسیب ببیند، کمک کند. اسکن MRI همچنین می تواند سکته ها، تومورها یا سایر شرایطی را که بر عملکرد مغز تأثیر می گذارند، تشخیص دهد.

درمان

آفازی پیشرونده اولیه قابل درمان نیست و هیچ دارویی برای درمان آن وجود ندارد. با این حال، برخی از روش های درمانی می توانند به بهبود یا حفظ توانایی در برقراری ارتباط و مدیریت وضعیت کمک کنند.

گفتاردرمانی

کار متخصص گفتاردرمانی، با تمرکز اصلی روی جبران مهارت های از دست رفته زبان، می تواند مفید باشد. اگرچه گفتار درمانی نمی تواند پیشرفت بیماری را متوقف کند، اما می تواند به فرد در مدیریت وضعیت کمک کند و ممکن است پیشرفت برخی علائم را آهسته کند.

گفتاردرمانی برای آفازی
گفتاردرمانی برای آفازی

کنار آمدن با وضعیت و حمایت از بیمار

از دست دادن توانایی برقراری ارتباط می تواند استرس زا و ناامیدکننده باشد، هم برای فرد مبتلا به آفازی پیشرونده اولیه و هم برای دوستان و خانواده. اگر شما مراقب شخصی هستید که دچار آفازی پیشرونده اولیه است، انجام این مراحل می تواند به همه کمک کند تا با شرایط پیش آمده مقابله کنند:

  • درمورد این شرایط هرچه می توانید بیاموزید.
  • از فرد مبتلا بخواهید یک کارت شناسایی و موارد دیگری داشته باشد که می تواند به توضیح سندرم برای دیگران کمک کند.
  • به شخص وقت بدهید تا صحبت کند.
  • با جملات ساده اما نه کودکانه، به آرامی صحبت کنید و با دقت گوش دهید.
  • به نیازهای شخصی خود نیز برسید، به اندازه کافی استراحت کنید و برای فعالیتهای اجتماعی وقت بگذارید.

به اشتراک بگذارید

Share on facebook
Share on linkedin
Share on twitter
Share on telegram
Share on whatsapp
Share on email

بیشتر بخوانید | مقالات مرتبط

فیزیوتراپی کمر در منزل
فیزیوتراپی کمر در منزل

فیزیوتراپی کمر در منزل – ارائه خدمات تخصصی توسط بهترین درمانگران ایران | توان‌هاب

فیزیوتراپی پا در منزل
فیزیوتراپی پا در منزل

فیزیوتراپی پا در منزل – ارائه خدمات تخصصی توسط بهترین درمانگران ایران | توان‌هاب